Wat is CRP, en waarom maakt je lever het?

CRP staat voor C-reactief proteïne, in 1930 ontdekt omdat het bond aan een bepaalde suikerstructuur (de C-polysaccharide) van de pneumokok-bacterie. Het wordt vrijwel uitsluitend gemaakt door hepatocyten, de cellen waaruit je lever bestaat, en in het bloed gestort als reactie op een ontstekingssignaal.

Onder normale, gezonde omstandigheden is je CRP-spiegel laag: de basis bij volwassenen ligt vaak rond 1 tot 3 mg/L. Binnen 6 tot 12 uur na een prikkel kan die honderdvoudig stijgen.

Het belangrijkste signaal dat je lever aanzet tot CRP-productie is interleukine-6 (IL-6), een cytokine die door immuuncellen wordt afgegeven op de plek van de ontsteking. Vandaar dat medicatie die IL-6 blokkeert (zoals tocilizumab) je CRP-waarde drastisch laag kan houden, ook tijdens een infectie. Belangrijke nuance om met je arts mee te nemen.

CRP behoort tot de acute-fase-eiwitten: een groep leverproducten die snel stijgen tijdens systemische ontsteking. Andere voorbeelden zijn fibrinogeen, ferritine, en serum amyloid A. CRP onderscheidt zich door zijn snelheid (uren) en grote dynamiek (tot 1000-voudig).